Ceza muhakemesinde bir ceza yargılaması yapılabilmesi için savcı tarafından iddianame hazırlanmalı bu iddianame kabul edilmeli kamu davası açılmalı ve iddianame de mahkeme tarafından kabul edilmelidir.

İddianamenin kabulü ve duruşma hazırlığı
Madde 175 – (1) İddianamenin kabulüyle, kamu davası açılmış olur ve kovuşturma evresi başlar.

Ceza yargılaması iddianamenin hazırlanması ve sonrasında da iddianamenin kabul edilmesi resmen başlamış olur .

Esaslı işlemlerden olan, kamu davasının açılmasını sağlayan iddianame sayfalarının Cumhuriyet Savcısı; Sulh Ceza Mahkemesi sorgu tutanaklarının katip tarafından imzalanmaması ve bu imza eksiklikleri giderilmeden hüküm kurulması yasaya aykırıdır. YARGITAY 1. CEZA DAİRESİ Esas Numarası: 1996/160 Karar Numarası: 1996/1777 Karar Tarihi: 30.05.1996

Cumhuriyet savcısının önemli rolü soruşturma evresinde olmakla birlikte savcının ceza yargılaması sırasında kamu adına talep yetkisi olması nedeniyle önemli bir fonksiyonun olduğu aşikardır. Nitekim kovuşturma evresinde CMK daki bir çok madde de Cumhuriyet savcısı ibaresi geçmektedir.

Görüldüğü gibi, kamu davasını açma görevi doğrudan doğruya Cumhuriyet savcısına verilmiş olup, mahkemelerin ve yargıçların Cumhuriyet savcılarının bir kişi hakkında kamu davası açma hususundaki takdirlerini zorlamaları olanaklı değildir. Öğreti ve yerleşmiş yargısal kararlarda da bir kişi ile ilgili dava açılmasının sağlanmasının mahkemenin görevi olmadığı, bu noktada mahkemenin rolünün yalnızca suç duyurusunda bulunmak olabileceği görüşü benimsenmiştir. Açılmış bir dava nedeniyle devam eden bir yargılama sırasında başka bir suç şüphesi ya da şüpheli kimliğine ulaşmaları halinde mahkemece suç duyurusunda bulunulacak, görülmekte olan bir dava ile ilgili bağlantılı olabilecek ve derdest yargılamayı da etkileyebilecek bir hal var ise, suç duyurusu sonucunda dava açılması halinde görülmekte olan dava ile birleştirilmek suretiyle sonucuna göre tüm delillerin birlikte tartışılması yoluna gidilecektir. Kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmesi halinde ise mevcut delillere göre bir karar verilecektir.YARGITAY CEZA GENEL KURULU Esas Numarası: 2012/7-1020 Karar Numarası: 2012/1799 Karar Tarihi: 02.10.2012

Cumhuriyet savcısının kamu davası açıp açmamakta rolü basittir yeterli şüphe varsa kamu davası açılması zorunludur. Kanunun takdir yetkisi verdiği hallerde savcı kamu davası açmayabilir. Cumhuriyet savcısının kamu davasında en önemli rolleri talep etmek ve görüş bildirmektir. Ayrıca bildirmek gerekir ki savcının kamu davası sırasında duruşma mutlak hazır olma zorunluluğu vardır savcının hazır olmadığı duruşmada yapılan yargılamada verilen hüküm hukuka aykırıdır.

Duruşmada hazır bulunacaklar
Madde 188 – (1) Duruşmada, hükme katılacak hâkimler ve Cumhuriyet savcısı ile zabıt kâtibinin ve Kanunun zorunlu müdafiliği kabul ettiği hâllerde müdafiin hazır bulunması şarttır.

Hukuka kesin aykırılık hâlleri
Madde 289 – (1) Temyiz dilekçesi veya beyanında gösterilmiş olmasa da aşağıda yazılı hâllerde hukuka kesin aykırılık var sayılır

e) Cumhuriyet savcısı veya duruşmada kanunen mutlaka hazır bulunması gereken diğer kişilerin yokluğunda duruşma yapılması

CMK madde 289 da yer alan hüküm gereği Cumhuriyet savcısının ceza yargılamasında duruşmada bulunması şarttır ve olmaması verilen hükmü bozulmasına neden olacaktır. Savcının duruşmada olmasının diğer fonksiyonu da iddiasına karşı sanık ve müdafi tarafından yapılan savunmaları analiz etme ve görüşünü değiştirme durumudur. Savcı da hakim tarafından verilen kararını hukuka aykırı olduğu kanaetinde ise söz konusu hükmü istinaf ya da temyiz kanun yoluna götürebilir.

 Somut olayda Cumhuriyet savcısına yüklediği maddi gerçeği araştırma sorumluluğunun gereği, Ş.Cumhuriyet Başsavcılığınca yerine getirilmemiştir. Y.C.G.K.'nun, 4.12.2007 tarih ve 2007/247-257 sayılı kararında özetle ‘‘Cumhuriyet savcısı tarafından ceza yargılamasının temel hedefi olan maddi gerçeğe ulaşma amacına yönelik olarak gerekli kanıtların toplanmadığı hatta buna teşebbüs bile edilmediği çok açık olarak anlaşılmakta, başka bir anlatımla soruşturma evresinin tamamlanmadığı net bir biçimde tespit edilmekteyse, soruşturma evresi Cumhuriyet savcısınca tamamlanmalıdır. Aksinin kabulü halinde, soruşturma safhasının asıl yetkilisi olan Cumhuriyet savcısı varken istisnai yetkili olan sulh ceza hakiminin soruşturmayı yapması sonucuna ulaşılır ki bu C.Y.Y.'nın getirdiği sisteme ve yasanın amacına aykırıdır.’‘ denilerek soruşturma eksikliğinin nasıl giderilmesi gerektiği gösterilmiştir. Yapılan açıklamalara göre itiraz merciinin, itirazı kabul edip dosyayı soruşturmayı tamamlaması için D.Cumhuriyet Başsavcılığına göndermesi hukuka uygun olacaktır.YARGITAY 4. CEZA DAİRESİ Esas Numarası: 2010/12163 Karar Numarası: 2011/25466 Karar Tarihi: 28.12.2011

Mahkeme kararlarının; sanıkları, mağdurları, C. Savcısını ve herkesi inandıracak ve de Yargıtay denetimine olanak verecek biçimde olması, Yargıtay’ın gerekçelerle tutarlılık denetimini yapması ve bu açıdan gerekçelerde disiplin işlemini yerine getirmesi için; mahkemenin ulaştığı sonuçların, iddianın, savunma anlatımlarına ilişkin değerlendirmelerin açık olarak gerekçeye yansıtılması gerektiği gözetilmeden ve bu ilkelere uyulmadan yazılı biçimde hüküm kurulması bozmayı gerektirmişti.

1- T.C. Anayasasının 141, 5271 sayılı CMK.nun 34/1, 223/2, 230/2, 289/1-9. maddeleri uyarınca mahkeme kararlarının; sanıkları, mağdurları, C. Savcısını ve herkesi inandıracak ve de Yargıtay denetimine olanak verecek biçimde olması, Yargıtay’ın gerekçelerle tutarlılık denetimini yapması ve bu açıdan gerekçelerde disiplin işlemini yerine getirmesi için; mahkemenin ulaştığı sonuçların, iddianın, savunma anlatımlarına ilişkin değerlendirmelerin açık olarak gerekçeye yansıtılması gerektiği gözetilmeden ve bu ilkelere uyulmadan yazılı biçimde hüküm kurulması,

2- Gerekçeli karar başlığında, sanığın doğum tarihinin ve suç zamanının yazılmaması suretiyle 5271 sayılı CMK’nun 232/1. maddesine aykırı davranılması,

3- Gerekçeli kararda Cumhuriyet Savcısının esas hakkındaki görüşüne yer verilmeyerek, CMK.nun 230/1. maddesine aykırı davranılması

YARGITAY 6. CEZA DAİRESİ Esas Numarası: 2008/20425 Karar Numarası: 2011/8791 Karar Tarihi: 27.06.2011